Lampiran:Kamus bahasa Indonesia – bahasa Galela
Tampilan
Daftar di bawah ini adalah kata dalam Bahasa Indonesia dan terjemahannya dalam Bahasa Galela.[1]
Daftar kosakata
[sunting]| Nomor | Bahasa Indonesia | Bahasa Galela |
|---|---|---|
| 1. | saya | ngohi |
| 2. | kamu | ngona |
| 3. | kalian | ngini |
| 4. | dia laki-laki | una |
| 5. | dia perempuan | muna |
| 6. | kita | ngone |
| 7. | mereka | ona |
| 8. | ini | manena |
| 9. | itu | magena |
| 10. | di sini | kanena |
| 11. | di sana | kadoke |
| 12. | di situ | kagena |
| 13. | apa | kia |
| 14. | siapa | nagoona |
| 15. | berapa | muruo |
| 16. | di mana | kiaka |
| 17. | mengapa | dadooha |
| 18. | bagaimana | dadooha |
| 19. | banyak | dala |
| 20. | semua | dangodu |
| 21. | separuh | ma sononga, ma depi |
| 22. | satu | moi |
| 23. | dua | sinoto |
| 24. | tiga | saange |
| 25. | empat | iha |
| 26. | lima | motoha |
| 27. | enam | butanga |
| 28. | tujuh | tumudingi |
| 29. | delapan | tupaange |
| 30. | sembilan | sio |
| 31. | sepuluh | mogiowo |
| 32. | sebelas | mogiowo de moi |
| 33. | dua belas | mogiowo de sinoto |
| 34. | tiga belas | mogiowo de saange |
| 35. | empat belas | mogiowo de iha |
| 36. | lima belas | mogiowo de motoha |
| 37. | dua puluh | monahalo |
| 38. | tiga puluh | moruange |
| 39. | empat puluh | moruha |
| 40. | lima puluh | moritoha |
| 41. | seratus | ratu moi |
| seratus satu | ratu moi demoi | |
| 43. | seratus dua | ratu moi de sinoto |
| 44. | seratus sepuluh | ratu moi de mogiowo |
| 45. | seratus lima belas | ratu moi de mogiowo de motoha |
| 46. | seribu | cala moi |
| 47. | sepuluh ribu | cala mogiowo |
| 48. | ukuran | duduga |
| 49. | kecil | ceke |
| 50. | besar | lamo |
| 51. | panjang | kaku, kuru |
| 52. | tinggi | kaku |
| 53. | lebar | ngoha |
| 54. | dalam | maraba |
| 55. | pendek | timisi |
| 56. | laki-laki | yanau |
| 57. | perempuan | ngopedeka |
| 58. | ikan | nao |
| 59. | burung | namo |
| 60. | nuri | luri |
| 61. | kakatua putih | gotola |
| 62. | kakatua hijau | gotopo |
| 63. | bangun | momi |
| 64. | ayam hutan | meleu |
| 65. | burung hantu | goroko, wogo |
| 66. | sapi | gegeko |
| 67. | kambing | kabi |
| 68. | babi jantan | titi mamako |
| 69. | babi betina | titi maesa |
| 70. | anjing | kaso |
| 71. | kucing | boki |
| 72. | rusa | manjanga |
| 73. | ular | ngihia |
| 74. | kuskus | kuso |
| 75. | biawak | karianga |
| 76. | cecak | lolahekana |
| 77. | buaya | gosoma |
| 78. | udang | dode |
| 79. | kepiting | kohoru |
| 80. | penyu | ori |
| 8L | kura-kura | sangkura |
| 82. | ikan hiu | gasango |
| 83. | ikan kembung | ruo |
| 84. | ikan tongkol | ido |
| 85. | ikan julung | ngawaro |
| 86. | ikan gabus | lebo |
| 87. | ikan terbang | toni |
| 88. | lumba-lumba | laluba |
| 89. | ikan paus | sangu-sangu |
| 90. | ikan pari | nyoa |
| 91. | teripang | tauja |
| 92. | kera | mia |
| 93. | mangga | wale |
| 94. | padi | tamo |
| 95. | jagung | goko, kahitela |
| 96. | kelapa | igo |
| 97. | keladi | dilago |
| 98. | jambu air | gora |
| 99. | daun | soka |
| 100. | batang | rohe |
| 101. | akar | ngutu |
| 102. | dahan | nguta |
| 103. | jeruk | wama |
| 104. | pare | papare |
| 105. | semangka | samaka |
| 106. | ketimun | tim |
| 107. | ubi kayu | sibí |
| 108. | ubi jalar | gumi |
| 109. | lombok | kokene |
| 110. | bawang | bawa |
| 111. | bawang putih | bawa da a'are |
| 112. | kemiri | saketa |
| 113. | langsat | lasa |
| 114. | alang-alang | nguusu |
| 115. | jambu biji | gawayas |
| 116. | kunyit | gurati |
| 117. | enau | lebeno |
| 118. | pala | gosora |
| 119. | cengkeh | cangka |
| 120. | durian | duriang |
| 121. | manggis | bastang |
| 122. | nangka | naka |
| 123. | cempedak | gamkonora |
| 124. | rambutan | rambutan |
| 125. | pepaya | papaya |
| 126. | kedondong | goriodo |
| 127. | pinang | dena |
| 128. | sagu | peda |
| 129. | labu | sambiki |
| 130. | kacang | boci |
| 131. | kepala | sahe |
| 132. | rambut | hutu |
| 133, | kening | gonga |
| 134. | dahi | bio |
| 135. | telinga | ngau |
| 136. | mata | lako |
| 137. | hidung | ngunu |
| 138. | dagu | sadu |
| 139. | leher | tolo |
| 140. | gigi | ingi |
| 141. | mulut | uru |
| 142. | lidah | lade |
| 143. | langit-langit | gaka |
| 144. | perut | poko |
| 145. | dada | mamata |
| 146. | pinggang | doi |
| 147. | paha | ugu |
| 148. | lutut | pupuku |
| 149. | betis | bita |
| 150. | kaki | dohu |
| 151. | jari | raraga |
| 152. | jempol kaki | dohu ma awa |
| 153. | kuku | gitipi |
| 154. | pantat | guluhi |
| 155. | daging | lake |
| 156. | jantung | kusi-kusi |
| 157. | hati | gate |
| 158. | usus | toto |
| 159. | darah | au |
| 160. | kulit | kahi |
| 161. | siku | papanga |
| 152. | pergelangan tangan | gia mapupuku |
| 163. | matahari | wange |
| 164. | bulan | ngo'osa |
| 165. | air | ake |
| 166. | hujan | muura |
| 167. | batu | teto |
| 168. | tanah | tona |
| 169. | awan | lobi |
| 170. | asap | dopo |
| 171. | api | uku |
| 172. | pasir | dowangi |
| 173. | debu | kapo |
| 174. | merah | sawala |
| 175. | hijau | bolemasoka |
| 176. | kuning | kurati |
| 177. | putih | are |
| 178. | hitam | taro/kotu |
| 179. | biru | bisi |
| 180. | malam | putu |
| 181. | pagi | langi |
| 182. | siang | datebi |
| 183. | petang | imadaka |
| 184. | fajar | wange ipolote |
| 185. | matahari terbit | wange ibao |
| 186. | matahari terbenam | wange itum |
| 187. | panas | sahu |
| 188. | dingin | alo |
| 189. | buruk | dagasi, torou |
| 190. | baik | loha |
| 191. | basah | pesa |
| 192. | kering | dudu |
| 193. | kosong | hiwa |
| 194. | penuh | wedo |
| 195. | utara | koremie |
| 196. | selatan | koresara |
| 197. | barat | wange madum |
| 198. | timur | wange masiwa |
| 199. | ibu | meme |
| 200. | ayah | baba |
| 201. | saudara laki-laki | hira |
| 202. | saudara perempuan | bira |
| 203. | adik | nongoru |
| 204. | saudara ibu laki-laki | epejou |
| 205. | saudara ibu perempuan | jaru |
| 206. | saudara ayah laki-laki | baba dodo/baba ria |
| 207. | saudara ayah perempuan | oa |
| 208. | nenek | ede |
| 209. | ipar | dapu |
| 210. | menantu perempuan | modoka |
| 211. | mertua | toroa |
| 212. | tiang | jaro |
| 213. | dinding | boberesu |
| 214. | pintu | ngora |
| 215. | jendela | jangela |
| 216. | atap | katu |
| 217. | dapur | sosakahi |
| 218. | kasau | tora |
| 219. | tidak | hiwa |
| 220. | jalan | ngeko |
| 221. | gunung | tala |
| 222. | telur | boro |
| 223. | kenyang | punu |
| 224. | lapar | sapi |
| 225. | rumah | tahu |
| 226. | bilik | ngihi |
| 227. | tempat tidur | dangi |
| 228. | ruang tamu | gandaria |
| 229. | rak piring | telaga mangihi |
| 230. | tempayan | rube |
| 231. | cetakan sagu | gogunange |
| 232. | cantik | loha |
| 233. | jelek | dagasi, torou |
| 234. | gemuk | saki |
| 235. | pendek | timisi |
| 236. | kenyang | punu |
| 237. | lapar | sapi |
| 238. | tapisan | tatate |
| 239. | menetes | tutu-tutu |
| 240. | wajan | boso |
| 241. | periuk | kawali |
| 242. | tikar | jungutu, kokoa |
| 243. | lelah | momodo |
| 244. | rajin | magae |
| 245. | malas | busenge |
| 246. | tergesa-gesa | tai-tai |
| 247. | lambat | temehe |
| 248. | pandai | cawaro |
| 249. | dungu | fuma |
| 250. | jernih | dodo |
| 251. | kasur | johu |
| 252. | keras | togoi |
| 253. | tebal | kipiri |
| 254. | tipis | hina |
| 255. | pedas | lodi |
| 256. | gemetar | tirine |
| 257. | bantal guling | gogololo |
| 258. | bantal kepala | gogerena |
| 259. | tombak | kamanu |
| 260. | gergaji | garagaji |
| 261. | senang | timoloha |
| 262. | susah | kangela |
| 273. | berani | moroi |
| 264. | takut | modo |
| 265. | kental | kasai |
| 266. | putih | are |
| 267. | tombak ikan | tatusa |
| 268. | pekarangan | loloha |
| 269. | mentah | ohu |
| 270. | pasang | hade |
| 271. | pasang surut | itona |
| 272. | pancingan ikan | totobe |
| 273. | kasau | tora |
| 274. | pala | gosora |
| 275. | jahe putih | goraka daare |
| 276. | jahe merah | goraka dasosawala |
| 277. | lombok besar | lolodi bilalago |
| 278. | kunyit | gurati |
| 279. | lengkuas | galiasa |
| 280. | nyiru | tatapa |
| 281. | atap | katu |
| 282. | pisau | diha |
| 283. | parang sabit | sobel |
| 284. | parang | taito |
| 285. | kayu | gota |
| 286. | api | uku |
| 287. | nasi | tamo dao'osa |
| 288. | pulut | goro-goro |
| 289. | sabut kelapa | puni |
| 290. | tempat tidur | dangi |
| 291. | pisang | bole |
| 292. | pisang masak | bole dao'om |
| 293. | pisang mentah | bole dao'ohu |
| 294. | daun melinjo | ruki masoka |
| 295. | terung | fofoki |
| 296. | sayur paku | godom |
| 297. | kecipir | galipapo |
| 298. | jambu biji | gayawas |
| 299. | labu | sambiki |
| 300. | pasir | dowongi |
| 301. | orang | nyawa |
| 302. | anak | ngopa |
| 303. | suami | roka |
| 304. | istri | pedeka |
| 305. | bibir | uru makahi |
| 306. | ayam | toko |
| 307. | batu | teto |
| 308. | tua | tihimo |
| 309. | muda | kiau |
| 310. | pintar | cawaro |
| 311. | bodoh | fuma |
| 312. | kasar | pako |
| 313. | pahit | mali |
| 314. | manis | muti |
| 315. | jahat | totooma |
| 316. | sayang | siboso |
| 317. | sedih | peleso |
| 318. | dusta | damato |
| 319. | suka | dupa |
| 320. | asam | kiopi |
| 321. | luas | waro |
| 322. | belum | hiwasi |
| 323. | topi | capeu |
| 324. | kerja | karajangi |
| 325. | kami | ngomi |
| 326. | pinang | moku |
| 327. | ereksi | tuma |
| 328. | garam | gasi |
| 329. | kelamin laki-laki (kasar) | hoso, gopolo |
| 330. | kelamin perempuan (kasar) | tele |
Lihat pula
[sunting]Sumber
[sunting]- ↑ Wattimury, E.; Y. Tetelepta; O. Kakerissa. 1992. Morfologi dan sintaksis bahasa Galela. x+68pp.